Strona internetowa radomszczańskich harcerzy

Historia

Pierwszy oddział skautowy powstał w naszym mieście w czerwcu 1915r. z inicjatywy młodych legionistów: Józefa Kowalskiego, Wacława Boka i Wacława Miki. Do skautingu przyjmowano nowych członków i już w sierpniu powołano także oddział żeński. Dużą rolę w pracy młodzieży odgrywał Patronat powołany z rodziców, który kierował poczynaniami skautów, organizował imprezy i zbierał fundusze na działalność organizacji. Z inicjatywy Patronatu wynajęto lokal, zorganizowano bibliotekę, uszyto mundury. Już w 1917r. skauci otrzymali sztandar.

Organizacja rozwijała się bardzo prężnie. W latach 1917- 1920 powstały nowe oddziały w Maluszynie, Silniczce, Koniecpolu, Dziepółci, Gidlach i Kamieńsku.

W roku 1920 przed organizacją stanęły nowe ważne zadania. 26 ochotników wyjechało na front, by walczyć w obronie Ojczyzny. Dh Nalewajko (dowódca) wraz z 7 harcerzami zostali uznani za zaginionych, 6 zostało rannych, a 9 dostało się do niewoli. Mimo tych strat organizacja rozwijała się, powstawały nowe drużyny, które oprócz działalności statutowej organizowały wiele imprez kulturalnych i sportowych nie tylko dla swoich członków, lecz także dla ludności miasta.

W roku 1921 powstał w mieście Samodzielny Hufiec, na którego czele stał dh Walerian Wtorkiewicz minowany na to stanowisko Rozkazem Naczelnika Harcerzy.

Do roku 1939 harcerze i harcerki organizowali wiele szkoleń i obozów, na których zdobywali nowe umiejętności. Organizacja pracowała bardzo prężnie. Wybuch wojny postawił przed nią nowe wyzwania. Harcerze tworzą jednostki konspiracyjne w ramach Roju-Metal wchodzącego w struktury Ulu-Warta „Szarych Szeregów”. Młodzież wykonywała zadania z łączności, przenosiła prasę, rozkazy, brała udział w licznych akcjach partyzanckich.

W roku 1943powstały nowe drużyny „Błękitna”, kierował nią dh Zygmunt Kupczyński i „Cisy” dh Witolda Stasiewicza. Obie te drużyny, a także pozostałe pracowały do 1945 r.

W roku 1951 rozwiązano ZHP. W nowej rzeczywistości politycznej drużyny harcerskie nie mogły pracować.

Nowy system OH ZMP i OHPL preferował pracę klaso- drużyn, których opiekunami byli najczęściej nauczyciele, bądź instruktorzy wywodzący się z ZHP. Nie sprzyjało to rozwojowi organizacji ani wprowadzaniu prawdziwej metodyki harcerskiej.

Po Zjeździe Łódzkim (8-10 XII 1956r.)powstał w Radomsku Hufiec Powiatowy ZHP. Komendantem została dh Cecylia Krzelowa. Hufiec działał w ramach nowej Chorągwi Ziemi Łódzkiej. W tym czasie, w nowych sprzyjających warunkach, powstają nowe drużyny Hufiec w maju 1965r. otrzymał sztandar ufundowany przez władze powiatu i miasta.

Największy jednak rozwój harcerstwa nastąpił pod koniec lat 60-tych i na początku 70-tych. W latach 1975- 1991 radomszczańscy harcerze działali w ramach przynależności do Chorągwi Piotrkowskiej. W szkołach podstawowych i średnich powstały prężnie działające szczepy, drużyny specjalnościowe, wzrosła liczba członków, np. w 1997r. w Radomsku w organizacji było 3659 osób. Reaktywowały działalność drużyny 4 „Błękitna” RDH, „Cisy” i inne. Rozwijała się działalność statutowa, organizowane były różnorodne imprezy kulturalne, sportowe, festiwale artystyczne. Harcerze otrzymali stałą bazę wypoczynkową w Białym Brzegu.

Po zmianie granic województw, harcerstwo po raz kolejny stanęło w obliczu reorganizacji. W szkołach przestali pracować nauczyciele- instruktorzy, spowodowało to rozpad wielu szczepów i drużyn. Liczba członków organizacji gwałtownie zmalała, a harcerstwo wyszło ze szkół. Komenda Hufca ZHP została włączona do Chorągwi Łódzkiej ZHP.

Wybrana bibliografia dotycząca radomszczańskiego harcerstwa
– hm. Marianna Stalka, Początki ruchu harcerskiego na ziemiach polskich i w Radomsku do 1939 roku, [w:] Tomasz Andrzej Nowak (red.), Zeszyty Radomszczańskie, Radomsko 2007, tom I
– Grażyna Pezowicz, Polska Organizacja Skautowa w Radomsku. Powstanie i początki działalności, Radomsko 1994
– hm. Marianna Stalka, hm. Marian Stalka, Radomszczańskie Harcerstwo 1915- 2005, Radomsko 2005
– hm. Marianna Stalka, hm. Marian Stalka, Szare Szeregi Rój Metal, Radomsko 2009